Aydın Fen Lisesi’nden Dünya Bilimine Uzanan Başarı: Doç. Dr. Didem Unat

Aydın Fen Lisesi mezunu Doç. Dr. Didem Unat, uluslararası akademi dünyasında elde ettiği başarılarla Türkiye’nin önde gelen bilgisayar bilimcileri arasında yer alıyor. Avrupa Araştırma Konseyi (ERC) tarafından iki farklı dönemde destek almaya hak kazanan Unat, ERC Proof of Concept (PoC) desteğini kazanan Türkiye’nin ilk kadın araştırmacısı olurken, Bilgisayar Bilimleri alanında ERC araştırma desteği alan ilk Türk bilim insanı olma unvanını da taşıyor.

Aydın’dan Dünyanın Önde Gelen Araştırma Merkezlerine

Üniversite giriş sınavında Türkiye derecesi elde ederek Boğaziçi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü’ne yerleşen Didem Unat, lisans eğitiminin ardından ABD’deki California San Diego Üniversitesi’nde yüksek lisans ve doktora çalışmalarını tamamladı.

Doktora sonrasında ise dünyanın saygın araştırma kurumlarından Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı’nda, yalnızca seçkin araştırmacılara verilen Luis Alvarez Doktora Sonrası Araştırma Bursu’na layık görüldü.

2014 yılından bu yana Koç Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü’nde öğretim üyesi olarak görev yapan Unat; yüksek başarımlı hesaplama (High Performance Computing), paralel bilgisayar mimarileri, yapay zekâ altyapıları, sistem yazılımları ve performans analiz araçları üzerine çalışmalar yürütüyor. 2024-2025 akademik yılında ise dünyanın önde gelen yapay zekâ şirketlerinden NVIDIA’da misafir araştırmacı olarak ürün geliştirme ekipleriyle birlikte görev aldı.

Uluslararası Ödüllerle Taçlanan Kariyer

Doç. Dr. Didem Unat, bilimsel çalışmalarıyla uluslararası alanda çok sayıda prestijli ödüle layık görüldü.

Başlıca başarıları arasında;

• 2015 Marie Skłodowska-Curie Bireysel Araştırma Bursu,
• 2019 TÜBA BAGEP Genç Bilim İnsanı Ödülü,
• 2020 Royal Society Newton Advanced Fellowship,
• 2021 Bilim Kahramanları Derneği Yılın Genç Bilim İnsanı Ödülü,
• 2021 ACM SIGHPC Emerging Woman Leader in Technical Computing Ödülü yer alıyor.

Unat, ACM SIGHPC Emerging Woman Leader in Technical Computing Ödülü’nü Amerika Birleşik Devletleri dışından kazanan ilk bilim insanı olarak da dikkat çekiyor.

Bunun yanı sıra Avrupa’nın en büyük süper bilgisayar girişimlerinden biri olan ve 2,6 milyon avro bütçeye sahip EuroHPC ortaklı uluslararası araştırma projesinin koordinatörlüğünü yürütüyor.

Bilgisayar Bilimlerinde Türkiye Adına Bir İlk

2021 yılında Avrupa Araştırma Konseyi’nden (ERC) araştırma hibesi almaya hak kazanan Doç. Dr. Didem Unat, 2026 yılında ise yalnızca ERC desteği alan araştırmacıların başvurabildiği ERC Proof of Concept (PoC) desteğini de kazandı.

UNIPATH isimli proje kapsamında, büyük yapay zekâ sistemlerinin çalıştığı veri merkezlerinde işlemciler arasındaki iletişimi daha hızlı, daha verimli ve daha düşük enerji tüketimiyle gerçekleştirecek yeni nesil teknolojiler geliştirilmesi hedefleniyor.

Bu başarıyla Unat, ERC Proof of Concept desteğini kazanan Türkiye’nin ilk kadın araştırmacısı olarak da bilim tarihine geçti.

ERC Desteği Neden Önemli?

Avrupa Araştırma Konseyi (ERC), Avrupa Birliği’nin Horizon Europe Programı kapsamında faaliyet gösteren ve bilim dünyasında en prestijli araştırma destek mekanizmaları arasında gösteriliyor.

ERC destekleri; özgün, yenilikçi ve uluslararası etki potansiyeli yüksek projelere veriliyor. Bu destek, araştırmacının kendi alanında dünya çapındaki öncü bilim insanları arasında yer aldığının önemli göstergelerinden biri kabul ediliyor.

Bugüne kadar ERC tarafından desteklenen çok sayıda araştırmacının daha sonra Nobel Ödülü kazanmış olması da konseyin bilim dünyasındaki saygınlığını ortaya koyuyor.

Genç Bilim İnsanlarına İlham Oluyor

Aydın Fen Lisesi’nde başlayan bilim yolculuğunu dünyanın önde gelen araştırma merkezlerine taşıyan Doç. Dr. Didem Unat, bugün yapay zekâ ve süper bilgisayar teknolojileri alanındaki çalışmalarıyla uluslararası bilim dünyasına katkı sunarken, Türkiye’deki genç araştırmacılar için de ilham veren bir başarı hikâyesi oluşturuyor.

Aydın’dan yetişen bir bilim insanının dünyanın en prestijli araştırma fonlarından destek alarak küresel ölçekte projelere liderlik etmesi, nitelikli eğitimin, bilimsel merakın ve disiplinli çalışmanın uluslararası başarıya dönüşebileceğini gösteren önemli örneklerden biri olarak değerlendiriliyor.